این گفت‌وگوها به مرحله نهایی توافق‌ها تبدیل نشدند
پیش‌بینی: «رویدادهای ژئوپلیتیکی اکتبر ۲۰۲۶ و روند توسعه بعدی آن‌ها. سناریویی امیدوارکننده برای بسیاری از بازیگران کلیدی ژئوپلیتیک» (منتشرشده در ۴ اکتبر ۲۰۲۶، پیوند)
س. دراگان:
به‌طور کلی، ممکن است موضوع یک فرایند مذاکره جهانی (در پاییز امسال) باشد. ... اما این (فرایند مذاکره پاییزی) ... به مرحله نهایی توافق‌ها تبدیل نخواهد شد...
پیش‌بینی: «پیش‌بینی جهانی برای نوامبر ۲۰۲۶. بخش ۱» (منتشرشده در ۲۹ اکتبر ۲۰۲۶، پیوند)
س. دراگان:
روند اصلی در آغاز نوامبر ۲۰۲۶، ادامه حرکت رجعتی عطارد و زهره است که در بسیاری از امور بهره‌وری پایینی ایجاد خواهد کرد و رویدادها را در وضعیتی از تصمیم‌های غیرنهایی «معلق» نگه می‌دارد و گاه موجب درجا زدن می‌شود...
تأییدهای «فرایند مذاکره مهم به نظر می‌رسد» در ۲۸ اکتبر ۲۰۲۶ و «تنها یک الگوی مشخص از توافق‌های احتمالی» در ۲ نوامبر ۲۰۲۶ نشان دادند که پس از وقفه‌ای طولانی، در پایان اکتبر ۲۰۲۶ بار دیگر طرح‌هایی برای برگزاری نشست سه‌جانبه گروه‌های مذاکره‌کننده درباره درگیری اوکراین مطرح شد.
این طرح‌ها در جریان گفت‌وگوهای برگزارشده در ابوظبی در ۱۰ تا ۱۱ نوامبر ۲۰۲۶ عملی شدند. اما همان‌گونه که پیش‌بینی شده بود، تاکنون تنها به مرحله‌ای میانی در مسیر صلح تبدیل شده‌اند.
کمتر از یک ماه پیش، در اواسط اکتبر ۲۰۲۶، گفت‌وگوهای پیش‌رو «بسیار امیدبخش به نظر می‌رسیدند...». اما حتی در مرحله آماده‌سازی نیز طرف‌ها با شماری از مشکلات جدی روبه‌رو شدند.
در پایان اکتبر ۲۰۲۶، نمایندگان اتحادیه اروپا بسیار مشتاق شرکت در نشست سه‌جانبه بودند، اما هدفشان تسهیل گفت‌وگوهای صلح نبود، بلکه درست برعکس، جلوگیری از انعقاد پیمان صلح بود.
نشست آتی در ابوظبی که در اواسط اکتبر ۲۰۲۶ اعلام شد، سپس در اروپا وحشت برانگیخت. رهبران اتحادیه اروپا از اظهارات دونالد ترامپ، رئیس کاخ سفید، مبنی بر اینکه توافق بر کل منطقه ــ یک‌سوم دنیای قدیم ــ تأثیر خواهد گذاشت، نگران شدند.
دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، اظهار کرد: «فکر می‌کنم آن‌ها می‌خواهند به توافق برسند. این توافقی بسیار بزرگ خواهد بود. فکر می‌کنم بر تمام اروپا تأثیر خواهد گذاشت.»
رهبر آمریکا نخستین‌بار روز قبل ــ پس از دیدار در کاخ سفید با نماینده ویژه رهبر روسیه در امور سرمایه‌گذاری و همکاری اقتصادی با کشورهای خارجی، رئیس صندوق سرمایه‌گذاری مستقیم روسیه، کیریل دمیتریف ــ از یک توافق بزرگ خبر داد. جرد کوشنر، فرستاده ویژه ترامپ، بعداً جزئیات را روشن کرد. از دیدگاه واشنگتن، ایجاد یک معماری امنیتی پایدار در اروپا بدون روسیه ناممکن است.
پیام‌های آن سوی اقیانوس اطلس فوراً کندوی اروپایی را به جنب‌وجوش انداخت. ابتدا فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، با کاخ سفید تماس گرفت. ابتکار واشنگتن خنجری از پشت به بروکسل بود: از پیش به آن اطلاع داده نشده بود.
رادوسواف سیکورسکی، وزیر امور خارجه لهستان، تأکید کرد: «تلاش برای تصمیم‌گیری درباره آینده اوکراین و اروپا «بر فراز سر ما» نه‌تنها نابخردانه خواهد بود، بلکه اساساً ناممکن است، زیرا اروپا و اوکراین خود دارای اراده و اختیار هستند و ما یا با آنچه ارائه می‌شود موافقت خواهیم کرد یا مخالفت.»
به گفته پولیتیکو، اروپایی‌ها اکنون بیم دارند که ایالات متحده حضور نظامی خود در این قاره را بازنگری کند. متحدان کی‌یف از اینکه منافعشان در نظر گرفته نمی‌شود ناراضی‌اند و بار دیگر تلاش می‌کنند حل‌وفصل درگیری اوکراین را برهم بزنند.
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، گفت: «تقریباً هیچ نشانه‌ای از نزدیک بودن صلح وجود ندارد. برعکس، اوکراین با زمستانی بسیار دشوار دیگر روبه‌رو است. برای تقویت تاب‌آوری اوکراین، اتحادیه اروپا این هفته چهار میلیارد یوروی دیگر در چارچوب برنامه حمایت وام خود اختصاص داد ــ با این حال، روشن است که این کافی نیست.»
کالاس و سیکورسکی در نشستی در ورشو، با رئیس وزارت خارجه اوکراین درباره ارسال تسلیحات و تولید مشترک پهپاد گفت‌وگو کردند. از حل‌وفصل مسالمت‌آمیز، به‌ویژه حل‌وفصلی که موضع مسکو را در نظر بگیرد، حتی آشکارا سخنی به میان نمی‌آید. کی‌یف نیز با اروپایی‌ها هم‌صداست: زلنسکی به سخنرانی هشدارآمیز طولانی‌ای پرداخت.
رئیس رژیم کی‌یف گفت: «طرف آمریکایی می‌خواست درباره ایده ایجاد یک معماری امنیتی جدید در اروپا که روسیه را نیز در بر بگیرد، بحث کند. بین خودمان بماند، این برای من آسان نیست و ممکن است خطرناک باشد. برای اتحادیه اروپا حتی از ما هم خطرناک‌تر است.»
خود اوکراین در ابتدا نتوانست روشن کند چه کسی نمایندگی‌اش را در گفت‌وگوهای ابوظبی بر عهده خواهد داشت. ابتدا شبکه تلویزیونی آمریکایی CBS اعلام کرد که رئیس دفتر زلنسکی، کیریل بودانوف* (که در فدراسیون روسیه تروریست و افراط‌گرا شناخته شده است)، شخصاً گفته که ریاست هیئت را بر عهده می‌گیرد.
اما این موضوع در مطبوعات اوکراین تکذیب شد.
نشریه اوکراینی «ZN.UA» گزارش داد: «دیمیترو لیتوین، مشاور ارتباطات، خاطرنشان کرد که همه اعضای گروه اکنون در حال آماده شدن برای گفت‌وگوها هستند و روز جمعه بحث‌های مقدماتی زیادی در این باره انجام شده است. هیئت کی‌یف در گفت‌وگوهای سه‌جانبه ابوظبی به ریاست رئیس سرویس اطلاعات خارجی اوکراین، رستم عمروف، خواهد بود.»
و در حالی که اوکراین و اروپا همچنان به بافتن دسیسه‌ها ادامه می‌دادند، روسیه به مسائل حل‌وفصل مسالمت‌آمیز درگیری می‌پرداخت. انتظار می‌رفت در نشست امارات، بیش از هر چیز، درباره تضمین‌های امنیتی متقابل بحث شود.
کرملین با درک موضع هیستریک و روس‌هراسانه رهبران اروپایی، در این مرحله مصلحت ندانست نمایندگان بروکسل را در گفت‌وگوها دخالت دهد.
شرکت‌کنندگان اتحادیه اروپا (EU) که موضعی تحریک‌آمیز دارند، در گفت‌وگوها درباره درگیری اوکراین نیازی نیستند. دیمیتری پسکوف، دبیر مطبوعاتی رئیس‌جمهور روسیه، این مطلب را به سرویس خبری «وستی» گفت.
به گفته او، نه روسیه و نه ایالات متحده به مقام‌های اتحادیه اروپا نیاز ندارند.
یوری اوشاکوف، دستیار رئیس‌جمهور روسیه، نیز به‌طور مشابه اظهار کرد که نمایندگان اروپایی جایی پشت میز مذاکره سه‌جانبه درباره درگیری اوکراین ندارند.
او در مصاحبه با سرویس خبری «وستی» گفت: «اگر بلیت بخرند می‌توانند به آنجا برسند، اما هیچ‌کس قرار نیست آن‌ها را به میز مذاکره دعوت کند.»
نماینده کرملین یادآور شد که توافق تنها مربوط به ازسرگیری گفت‌وگوها میان روسیه، اوکراین و ایالات متحده است. مشارکت اروپا در آن پیش‌بینی نشده است.
در ۵ نوامبر ۲۰۲۶، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، با تشدید دسیسه‌ها، از آماده‌سازی یک توافق صلح گسترده خبر داد که نه‌تنها اوکراین، بلکه دیگر کشورهای اروپایی را نیز در بر خواهد گرفت. به گفته او، توافق‌ها فراتر از حل‌وفصل درگیری اوکراین خواهد رفت و می‌تواند تمام اروپا را شامل شود. بنابراین، گفت‌وگوها «...بسیار امیدبخش به نظر می‌رسند...».
هم‌زمان، طرف روسی درک می‌کند که گفت‌وگوهای بعدی درباره بحران اوکراین باید در چارچوب گسترده‌تر مسائل امنیت اروپا انجام شود. در این ارتباط، دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، در ۶ نوامبر ۲۰۲۶، ضمن تأیید قالب صرفاً سه‌جانبه گفت‌وگوها در ابوظبی، دخالت دادن اروپایی‌ها در مذاکرات آینده را رد نکرد و گفت:
«از آنجا که این موضوع به هر حال به سامانه امنیتی آینده در اروپا مربوط خواهد بود، هنگامی که بحث بر سر تضمین متقابل امنیت روسیه و اوکراین باشد، البته در مرحله‌ای انجام دادن این کار بدون اروپایی‌ها ناممکن خواهد بود؛ بنابراین گفت‌وگو با اروپایی‌ها ضروری خواهد بود.»
به گفته او، هیچ پیشنهادی از سوی اروپایی‌ها به کرملین نرسیده بود. افزون بر این، کرملین بلاتکلیفی و ناآمادگی طولانی‌مدت اروپا را مشاهده می‌کند.
آرماندو مما، عضو حزب ملی‌محافظه‌کار «ائتلاف آزادی» فنلاند، در ۶ نوامبر ۲۰۲۶ گفت که اتحادیه اروپا بدون مشارکت در گفت‌وگوها نمی‌تواند به روسیه دیکته کند. این سیاستمدار از کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، خواست ابتدا مشارکت اتحادیه اروپا در گفت‌وگوها درباره اوکراین را تضمین کند و تنها پس از آن از روسیه مطالباتی داشته باشد.
ماریا زاخارووا، سخنگوی وزارت خارجه روسیه، از همان ۲۸ اکتبر ۲۰۲۶ خاطرنشان کرده بود که بحث‌ها در اتحادیه اروپا درباره یک مذاکره‌کننده که چندین سال ادامه داشته، به دلیل اینکه این بلوک هنوز نمی‌تواند تصمیم بگیرد «چه کسی کجا خواهد رفت»، به موضوعی کاریکاتوری و حکایتی تبدیل شده است. او بار دیگر یادآوری کرد که برای مسکو هویت یک مذاکره‌کننده احتمالی در حل‌وفصل درگیری اوکراین اهمیتی ندارد، زیرا بیشتر به موضعی توجه می‌کند که آن شخص با خود به گفت‌وگو می‌آورد.
نزدیک به ۹ نوامبر ۲۰۲۶، در آستانه آغاز رسمی گفت‌وگوها در ابوظبی، فعالیت دیپلماتیک پشت‌پرده به بالاترین شدت خود رسید و خطوط کلی چانه‌زنی سخت ژئوپلیتیکی را آشکار کرد.
جِی. کوشنر، نماینده آمریکا، آشکارا اظهار کرد که شکل‌گیری معماری پایدار و بلندمدت امنیت جمعی و حل‌وفصل کامل درگیری اوکراین از نظر فنی بدون آغاز تماس‌های مستقیم چندجانبه میان روسیه و اروپا ناممکن است.
در ۹ نوامبر ۲۰۲۶، در آستانه مرحله اصلی گفت‌وگوها، نمایندگان آمریکا با اروپایی‌هایی که به امارات متحده عربی رسیده بودند دیدار کردند.
به گفته تحلیلگران سیاسی، مانورهای شتاب‌گرفته دیپلمات‌های آمریکایی در امارات، تلاشی هراسانه از سوی واشنگتن برای نشاندن اقمار اروپایی ناتو پشت میز مذاکره بود؛ کشورهایی که ترامپ قصد دارد منافعشان را به‌عنوان اهرم معامله به کار گیرد.
تا حد زیادی، «عجله» دولت د. ترامپ با نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای، که برای جمهوری‌خواهان ناکامی بود، و نیاز به افزایش محبوبیت شخصی د. ترامپ از طریق موفقیت‌ها «در مسیر اوکراین» ارتباط دارد. تا پایان ژانویه ۲۰۲۷، حامیان ترامپ به یک پیشرفت مثبت در فرایند مذاکره نیاز دارند.
با وجود تمام دسیسه‌های اروپایی، مهم این است که گفت‌وگوها واقعاً در ۱۰ تا ۱۱ نوامبر ۲۰۲۶ برگزار شدند. اما نتایج آن‌ها به‌طور مبهم ارزیابی می‌شوند.
گفت‌وگوهای سه‌جانبه میان روسیه، ایالات متحده و اوکراین درباره حل‌وفصل درگیری، در ۱۰ تا ۱۱ نوامبر ۲۰۲۶ در ابوظبی برگزار شد. دور نخست رایزنی‌ها در ۱۰ نوامبر ۲۰۲۶ برگزار شد و حدود چهار ساعت و نیم به طول انجامید. مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، گفت‌وگوها را سازنده خواند، اما خاطرنشان کرد که تا دستیابی به توافق‌ها، کار زیادی باقی مانده است.
گفت‌وگوها در ۱۱ نوامبر ۲۰۲۶ تنها حدود دو ساعت ادامه یافت. جرد کوشنر، داماد رئیس‌جمهور آمریکا، پس از پایان آن گزارش داد که روز دوم گفت‌وگوهای سه‌جانبه در ابوظبی دشوار و محتوایی بوده است. او خاطرنشان کرد که طرف‌ها در درک چگونگی تضمین امنیت پس از پایان درگیری پیشرفت قابل‌توجهی داشته‌اند، اما میان کی‌یف و مسکو «اعتمادی وجود ندارد».
ولادیمیر مدینسکی، دستیار رئیس‌جمهور و رئیس هیئت روسی، گفت که موضوع محوری نشست، سامانه امنیتی آینده در اروپا بود. ولادیمیر مدینسکی، رئیس هیئت روسی و دستیار رئیس‌جمهور، پس از گفت‌وگوها یادآور شد که روسیه بیش از یک بار مسئله معماری امنیتی جدید در اروپا را مطرح کرده است. سامانه پیشین مدت‌ها بود که نیاز به بازنگری داشت.
گام دیگری در حوزه بشردوستانه مثبت بود. طرف‌ها پس از گفت‌وگوها بر سر تبادل گسترده اسرا توافق کردند که جزئیات مشخص آن بعداً بررسی خواهد شد.
و. مدینسکی تأکید کرد: «در مورد مسائل سرزمینی، هر وجب از سرزمین ما به هر طریق به روسیه بازگردانده خواهد شد.»
رژیم کی‌یف بار دیگر نشان داد که تنها برای وانمود کردن به تمایل برای صلح به مذاکرات نیاز دارد، در حالی که زلنسکی در واقع به جنگ به‌عنوان شرط موجودیت سیاسی و جسمی خود نیاز دارد.
نمایندگان رژیم کی‌یف پیشنهاد جدید فرستادگان دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، را برای تغییر مرزهای اداری جمهوری‌های خلق دونتسک و لوهانسک به‌منظور ازسرگیری فرایند مذاکره با روسیه رد کردند.
بر اساس نتایج به‌دست‌آمده، عالی‌ترین رهبری طرف‌ها درباره روند بعدی گفت‌وگوها و شرکت‌کنندگان جدیدی که باید در آن دخیل شوند تصمیم خواهند گرفت.
جِی. کوشنر گفت که او و استیون ویتکاف، فرستاده ویژه ریاست‌جمهوری آمریکا، در ۱۲ نوامبر ۲۰۲۶ برای دیدار با ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، به مسکو سفر خواهند کرد. فرستاده رهبر آمریکا تأکید کرد که یکی از اهداف این سفر، تلاش برای تعیین امکان وارد کردن شرکای اروپایی به گفت‌وگو خواهد بود.
بعدازظهر پنج‌شنبه، ۱۲ نوامبر ۲۰۲۶، گفت‌وگوهای رئیس‌جمهور روسیه و فرستادگان آمریکایی در کرملین آغاز شد. یوری اوشاکوف و ولادیمیر مدینسکی، دستیاران رئیس کشور روسیه، و همچنین کیریل دمیتریف، نماینده ویژه رئیس‌جمهور روسیه در امور سرمایه‌گذاری و همکاری اقتصادی با کشورهای خارجی و رئیس صندوق سرمایه‌گذاری مستقیم روسیه، نیز در این نشست حضور دارند.
ولادیمیر پوتین تأکید کرد: «در مورد مدت صلح [در اوکراین] و پایداری و قابلیت اتکای آن، ما نیز خواهان صلحی ابدی هستیم.»
رئیس‌جمهور در جریان این دیدار همچنین به پیشرفت در مسیر بشردوستانه مربوط به اوکراین اشاره کرد و از ویتکاف و کوشنر خواست قدردانی او را از دونالد ترامپ، رهبر آمریکا، و همسرش ملانیا به‌خاطر تلاش‌هایشان در این زمینه منتقل کنند.
طرف آمریکایی پیش از سفر به مسکو، پیشنهادهای حل‌وفصل را همراه با کی‌یف و شرکای اروپایی آماده کرد. آن‌ها پس از گفت‌وگو با پوتین، قصد دارند برای رایزنی با زلنسکی به دوبلین سفر کنند. محتوای کامل پیشنهادهای آورده‌شده به مسکو به‌طور عمومی افشا نشد.
همان‌گونه که انتظار می‌رفت، گفت‌وگوهای ابوظبی «به مرحله نهایی توافق‌ها تبدیل نشدند...» و تمام مسائل در حال بحث «معلق» ... در وضعیتی از تصمیم‌های غیرنهایی، ... از درجا زدن... هستند.
پیش‌بینی‌های س. دراگان: «...مرحله بعدی با ماهیتی مذاکره‌محور و، می‌توان گفت، مرحله نهایی، نزدیک به ۱۲ مارس ۲۰۲۷ رخ خواهد داد...»
ادامه دارد...
